“ Hà Nội có cầu Long Biên
Vừa dài vừa rộng bắc trên sông Hồng
Tàu xe đi lại thong dong
Người người tấp nập gánh gồng ngược xuôi...”



Cầu Long Biên là cây cầu thép đầu tiên bắc qua sông Hồng đoạn chảy qua Hà Nội, do Pháp xây dựng (1899-1902) và đặt tên là "Cầu Doumer'. Dân gian còn gọi là "cầu sông Cái". Hiện trên đầu cầu vẫn còn tấm biển Kim Loại có khắc chữ "1899 -1902 - Daydé & Pillé - Paris". Cầu gồm 20 bệ trụ xây và mố, với chiều sâu 30m và cao 13,5m tính mức nước thấp nhất. Phía hữu ngạn có cầu vòm dài 800m, toàn thân cầu là 2.500m. Nét độc đáo nhất của cây cầu là đường bộ hai bên, đường sắt ở giữa lối đi bên trái.

Long Biên là cây cầu thép đầu tiên bắc qua sông Hồng tại Hà Nội, do Pháp xây dựng từ năm 1899 tới năm 1902.


Chiều dài toàn cầu 1.862 m, gồm 19 nhịp dầm thép và đường dẫn xây bằng đá. Cầu dành cho đường sắt đơn chạy ở giữa. Hai bên là đường dành cho xe cơ giới và đường đi bộ.


Tôi còn nhớ, lần đầu qua cầu, đạp xe đạp cọc cạch qua cây cầu già, thình thoảng bên cạnh lại có tàu hoả kêu xình xịch. Chỉ ngại nếu mà hỏng xe thì dắt bộ có mà rạc cẳng. Thế là cong đuôi lên đạp lấy đạp để sang bên kia cầu.


Nét độc đáo nhất của cây cầu là đường bộ hai bên, đường sắt ở giữa lối đi bên trái.

Nghe giang hồ đồn đại, tại sông Hồng đoạn chảy qua cầu Long Biên có tắm tiên, cố nhướng mắt nhìn xung quanh xem có bác nào khoả thân không chụp một phát mà mãi chả thấy .

Lại thấy thấp thoáng giữa những bụi ngô, hình như có đôi đang chụp ảnh cưới. Chợt bật cười...à phải, giờ đang mùa cưới mà. Rồi lại thấy mấy cô bé đang cầm máy ảnh chụp cho nhau trên cầu, tạo dáng điệu đà trên đường ray tàu hoả.

Lòng vòng trên cầu được một lúc, tôi gửi xe và đi bộ ra bãi giữa. Đây mới là lần đầu tôi đặt chân xuống bãi giữa, xuống đây tôi lại cảm giác như là mình đang ở một đồng quê nào đó với những nương ngô, những ruộng rau và những bụi chuối ven sông. Trên bãi cũng có người ở, người lớn có, trẻ con có. Thỉnh thoảng lại gặp một bác mặc đồ lao động xanh rêu như màu áo bộ đội tay cầm đài radio, tay cầm cuốc đi ngang. Hoặc gặp một cậu bé đi xe đạp với can nước bên cạnh.

Đôi lúc cần cảm giác bình yên, ra bãi giữa chơi cũng thấy lòng thanh thản, hay phết mà giờ mình mới nhận ra.

Trong thời kì chiến tranh, bom đạn trút xuống cầu Long Biên rất nhiều, và hiện tại trên cầu Long Biên vẫn còn những thanh sắt là dấu tích của những ụ pháo nhằm chống lại máy bay địch ném bom đánh sập cầu.


Những thanh sắt còn "trơ trơ" sau năm tháng chiến tranh

Phía bên hạ lưu sông Hồng là cây cầu 'đàn em' Chương Dương.


Ngày nay, Hà nội đã có thêm nhiều cầu mới Cầu Chương Dương và Thăng Long được dựng, ô tô, xe máy không đi qua cầu Long Biên nữa. Cầu không phải tải nặng mỗi ngày. Nhưng cầu đã mòn mỏi lắm. Thời gian dội màu bàng bạc lên sắt thép. Mặt bê tông gồ ghề nứt nẻ. Mỗi chuyến tàu qua, cầu lại run lên.


Những chuyến tàu đêm từ Lào Cai, Hải Phòng và các tỉnh về với thủ đô.

Cầu trở thành bạn của mọi người dân ngoại thành. Mỗi sáng, từng đoàn xe thồ than, rau xanh, cây cảnh... vào nội thành. Công nhân viên chức đến cơ quan, nhà máy. Các bạn học sinh, sinh viên đến trường. Ngược đường, là những người đi chợ hoa quả Long Biên. Gió sông thổi qua cầu, thổi đi những giọt mồ hôi mặn mòi vất vả.



Sông Hồng và hai cây cầu bắc song song nối quận Long Biên và Hoàn Kiếm.

Buổi tối, từng tốp học sinh đợi nhau về. Họ cười nói ríu rít. Những xe than, sọt thồ rỗng không lại thanh thản qua cầu. Từ sáng đến tối, cầu luôn nhộn nhịp như thế. Đèn cao áp mắc sáng trên cầu.


Lung linh ánh đèn đêm.

Để rồi sáng sáng, các cụ trong nội thành qua cầu, đi bộ xuống bãi giữa tập thể dục, tận hưởng không khí trong lành nguyên sơ của bãi ngô mùa phun râu, hay dầu bạc hà chập chờn trong gió sớm. Người từ bãi lên cầu bán bí đỏ, cà chua, khoai, lạc, đỗ... vài bà cụ Gia Lâm cắp thúng hoa thiên lý xanh ngọt ngào qua cầu đi rao trong phố cổ...

Đây còn là nơi hóng mát của người dân mỗi buổi chiều tà.



Những người nước ngoài thích thú dạo chơi dưới bãi sông.


Cứ như vậy, hiền lành và chở che, hơn thế kỷ vẫn trung thành nối nhịp sống đôi bờ, cầu Long Biên vẫn góp sức vào cuộc sống của người dân Hà Nội hôm nay.



Cây cầu hiền lành, che chở cho cuộc sống người Hà Nội


Xưa nay cầu vẫn là tuyến giao thông quan trọng của những người dân buôn bán từ ngoại thành.